nguyễn như khoa

Thứ Bảy, 21 tháng 7, 2012

Hai làng An Thơ và Hưng Nhơn

Trong Ô châu cận lục, huyện Hải lăng có 49 xã, ghi từ An thư (An Thơ), Vĩnh Hưng (Hưng Nhơn) Văn quĩ,Câu nhi…đến xã thứ 49 là Dâu Kinh. Có phải Dâu Kinh bây giờ là Phú Kinh?. Nếu Dâu Kinh là Phú Kinh sao không ghi vào tổng An Thơ. Thời gian nào thì Phú Kinh vào Tổng An Thơ? (sẽ tìm hiểu sau).

An Thơ là một làng đồng thời dùng làm tên Tổng, qua đó ta có thể biết ngay đó là một làng lớn.

MỘT GÓC CỦA LÀNG AN THƠ NGÀY NAY

Tuổi nhỏ của tôi, nhờ ở gần làng An Thơ (chỉ cách 200m) nên được hưởng những “kỳ quan” của An Thơ như những cây cừa cổ thụ có bóng mát xanh rờn, có ghế xi măng láng bóng, ngồi ngắm ra dòng sông chảy xiết trong veo. Đoạn đó, bên kia là Cồn Nổi nhô ra tạo hình sông eo lại chừng mươi lăm mét mà mặt sông phía trên Bến Ngã Ba (Hưng Nhơn) rộng mênh mông. Có lẽ sợ xói lở nên làng đắp kè bằng xi măng vĩnh cữu. Mức nước nơi biên giới giữa hai làng chênh lệch cao độ chừng trên dưới 2⁰, dòng nước chảy như thác tạo ra dòng xoáy cả trên mặt nước và cả chiều sâu, người ta gọi là Vực Nước Lụn (độ sâu không biết, bởi không ai dám lặn xuống vì cho rằng dưới đó có những con vật dử, làm chết người). Dưới vực sâu đó năm 1947, người ta bắt được con Trẹng (như ba ba) dễ chừng trên 100 kg. Đặt tấm ván trên mai trẹng, hai người đàn ông đứng trên nó chạy băng băng.

Phía sau những cây cừa cổ thụ là ngôi chùa lớn, có hồ sen, những bông sen trắng đẹp những lá dừa đội lên đầu mát rượi, tôi và Nguyễn Đức Chiêu mò xuống trộm hoa và gương sen, may quá ông từ bắt được khi chúng tôi chưa bẻ bông nào, nên được tha và tôi còn nói lí nhí là thích lá sen đội đầu ông tin và cho hai đứa hai lá. Thật là hú vía!

Ở bờ kè đá, nước trong đến mức nhìn được những con cá bống lượn lờ giữa các viên đá. Móc mồi câu, chúng tôi rê mồi tới tận miệng cá và cứ thế rê đến lúc nó cắn mồi, thấy chắc chắn mới giật. Đã giật là chắc

Khi tôi 8 tuổi học trường Tổng, thầy tổ chức thi bơi lội. Địa điểm bơi là từ Bến Nước Lụn bên này sang dưới chân Cồn Nổi. Bơi cũng được lặn cũng được, miễn là sang được bên kia và về lại bên này là đậu. Tôi được cấp “bằng bơi lôi”. Bố làm cho một khung gỗ treo lên tường. Ai đến chơi mẹ tôi cũng khoe và họ gọi tôi là “cậu khoá”.

Tôi bắt đầu biết thưởng thức cái đẹp của vị trí này là vào mùa gặt tháng tư năm1946. Số là chiều đó tôi đang ngồi câu cá thì Đoàn Văn công Ty Thông tin tuyên truyền tỉnh Quảng Trị, dừng lại ngồi ghề đá và bờ kè để hóng mát dưới bóng các cây cừa cổ thụ. Tôi nghe họ reo lên thú vị, vừa vỗ tay vừa chỉ chỉ xuống mấy chiếc thuyền đang chèo dưới sông. Tôi nhìn thấy bốn, năm chiếc thuyền chở lúa chở đất (đất đôộc đôộc) từ dưới vực nước lụn đi lên. Mỗi thuyền từ 8 đến 10 tay chèo khoát nước tung bọt trắng xoá với những cánh tay rắn chắc, những mái chèo đều đặn theo nhịp hò, khoan hò hụi của người tát nước để cố vượt lên dòng nước khắc nghiệt. Đò qua khỏi dòng nước xiết, các mái chèo thả lỏng, chỉ còn người lái loáy ngoáy cầm chừng. Một anh trong Đoàn hích vào tôi: em có thấy mấy cô gái má hồng, mắt sáng mồ hôi nhể nhại đang ngoảnh nhìn chúng ta, thấy không, thấy không. Anh ấy nhộn thật, tôi cũng vui lây, các anh chị vui vẻ lạ thường. Phần tôi thì cảnh này ngày nào chẳng thấy, nhưng nào biết cái đẹp ở góc độ nào.

Năm 1947 phía VNCH về đóng đồn ở khu miếu Ngài Võ Địch Đại tướng quân và cả khu vực chùa đền chân cầu Vực Nước Lụn. Chúng chặt hết cây cối của khu miếu và chặt phá cả những cây cừa cổ thụ làm cho cảnh quan vùng đó mất cả vẻ thâm nghiêm và thơ mộng.

Miếu VÕ ĐỊCH ĐẠI TƯỚNG QUÂN NGÀY NAY , nơi giáp ranh giữa hai Làng Hưng Nhơn và An Thơ

Sau này mới ý thức rằng giữa các làng có ranh giới. Giữa Hưng Nhơn và An Thơ là đất liền từ trong khu dân cư ra tận Càng khoảng 5 km. Những năm sau này tôi mới chú ý thấy ở trong này một cọc mốc xi măng (sẽ nói rỏ sau), ngoài Càng một viên đá tự nhiên không ghi chữ, lại nữa ở cồn (nơi chôn người chết) nếu không đọc chữ ở bia thì không biết ngôi mộ ấy là người làng trên hay làng dưới. Tôi nghỉ ranh giới giờ đây là trí nhớ suốt 5 km chiều dài.

Do có đi thực tế và quan sát rồi suy ngẫm và đặt câu hỏi; Tại sao Hưng Nhơn giáp An Thơ mà trên cọc mốc và nhiều bài viết khác lại dùng giáp Mĩ chánh. Nghiên cứu một số tài liệu tôi biết Mĩ Chánh là thôn hay phường của làng An Thơ, dĩ nhiên chưa phải là làng (là đơn vị hành chánh). Chính trong Ô châu Cận lục không có làng Mĩ Chánh.

Ngoài Càng thì giáp ruộng Mĩ Chánh, trong khu dân cư cọc mốc mà Gia Long năm thứ X cũng ghi một phía là Vĩnh Hưng xã và phía kia ghi Mĩ Chánh thôn. Hai xã giáp nhau thì phải ghi bên này Vĩnh Hưng xã, bên kia An Thơ xã mới đúng. (Vĩnh Hưng đến đời vua Tự Đức mới đổi là Hưng Nhơn).

Mĩ chánh có tài liệu cho rằng đâ được tách trước 1792 lúc Hoàng đế Quang Trung còn sống, bởi Mĩ Chánh có người con gái đẹp Nguyễn Thị Bích, thứ phi của Quang Trung nên được Triều đình cho tách để lập một làng (Vấn đề tồn nghi)

Xin trích một văn bản :

Bà Nguyễn Thị Bích (cuối Tk 18 đầu Tk 19)

Người làng Mỹ Chánh- An Thơ là thứ phi- Vợ của Hoàng đế Quang Trung

Theo tông phổ dòng họ Nguyễn viết bằng chữ Hán ở làng Mỹ Chánh, huyện Hải lăng tỉnh Quảng trị thì cô con gái út của ông Nguyễn Văn Cẩn (1712-1771) và bà Nguyễn Thị Ai (1714-1772).Ông giữ một chức quan nhỏ vào mạt kỳ thời chúa Nguyễn ở Phú Xuân, đã gả cho vua Quang Trung.

Nguyên văn tông phổ chữ Hán ghi:

“Nguyễn Thị Bích giá vu Quang Trung Hoàng đế, bổn thôn xuất đinh, tịch tự thử thuỷ tốt vu cửu nguyệt, sơ thập nhật, mộ tại Vĩnh An thôn, gò Thỏ xứ”.
Tài liệu cũng cho biết vào đầu thế kĩ thứ 18, dân làng An Thơ lên lập nghiệp, sinh sống ở Mỹ Chánh, quá trình tụ cư diễn ra nhanh chóng nhưng chưa được chính quyền cho xác lập là một làng chính thức; Cho đến thời Tây Sơn, khi làng có người con gái xinh đẹp gả cho vua Quang Trung, từ đó Mỹ Chánh mới được xuất đinh, xuất tịch.

Vấn đề tồn nghi là: theo Quang Trung (nói tắt) thi đã được tách vào những năm 1792 (Vua Quang Trung còn sống), nhưng theo cọc mốc (Gia long) thì đến năm 1811 Mĩ chánh vẫn là một thôn của An Thơ. Có ý kiến nghi ngờ rằng Gia long không chấp nhận chỉ dụ của Quang Trung trước đấy?.

Chưa biết chính xác tách năm nào, nhưng căn cứ vào Quốc Triều Hương Khoa lục của Đại học sĩ Thượng Thư Cao Xuân Dục thi chắc chắn được tách trước năm 1834 bởi ông Nguyễn Văn Sĩ người xã Mĩ Chánh thi đổ Tiến sĩ khoa Giáp Ngọ, Minh Mạng thứ 15 (1834) làm quan đến chức Ngự sử.
Email: nhuxuan29@gmail.com

Xin kèm theo đây sĩ phu hai bờ Ô lâu để tham khảo;

Hai bờ Ô lâu (Sao lục trong Quốc triều Hương khoa lục)

Sĩ phu triều Nguyễn ( Gia Long- Khải Định)

TT	Họ và tên	Nămđỗ		Triều vua	Chức vụ
	*An thơ*
1	Ng: Đức Hoat	1828		M.mạng	Thượng Thư Bộ Hộ
2	Ng: ĐứcHoa	1835		M.mạng	Tuần Phủ Khánh hoà
3	Ng: đức Tư	1847		Thiệu trị	Tri phủ
4	Ng: quang Huy		1846	Thiệu trị	Biên tu Nội các
5	Ng: Di	1891		Th. Thái	Không ghi tên quan trường
6	Ng: Đức Đàn	1906		Th. Thái	Đậu lúc 27 tuổi, Tri huyện
	*Hưng nhơn*
1	Ng: Đức Trứ	1840		M.mạng	Bố chánh
2	Ng: Đức Giản	1852		Tự đứcị	Viên ngoại lang
3	Ng: Đức Dĩnh	1858		Tự đức	Tri phủ
	*Văn quĩ*
1	Ng: Trần Vịnh	1878		Tự đức	Tri phủ
	*Câu nhi*
1	Ng:TăngDoãn	1847		Thiệu trị	Thượng thư Bộ Lại
2	Ng: tăng Ý	1873		Tự đức	Phủ thừa
	*Hà lộc*
1	Lê Toại	1888		Đ.khánh	Không ghi tên quan trường
	*Lương Điền*
1	Lê Văn Khôi	1918		Kh.định	Đậu 27 tuổi,không ghi chức
	*Mĩ chánh*
1	Ng: Văn Sĩ	1834		M.mạng	Ngự sử
2	Ng: Văn Hiển	1846		Thiệu trị	Tri phủ sứ Phú yên
3	Ng: Văn Đỉnh	1855		Tự đức	Không ghi tên quan trường
4	Ng: Văn Sách	1855		Tự đức	Khg ghi chức quan trường
5	Hồ Tiểu Viên	1906		Thh thái	Huấn đạo
6	Ng: đức Thố	1906		Thh thái	Tú tài lúc 29 tuổi, bát phẩm
	*Mĩ Xuyên*
1	Lê Đô Lương	1841		Thiệu trị	Không ghi tên quan trường
2	Lê Huyên	1909		Duy tân	Huấn đạo
	*Lương Mai*
1	Ng; Tuyển	1847		Thiệu trị	Tri phủ

Thứ Sáu, 20 tháng 7, 2012

Những mét Kè đầu tiên trước Hoái Tiền Giang Làng HN

Thứ Năm, 19 tháng 7, 2012

MIẾU BIỂN THỔ THẦN HOÀNG LÀNG AN THƠ (Bài gửi đăng)

SÔNG Ô LÂU ĐOẠN CHẢY QUA PHÍA TRƯỚC MIẾU,
BÊN KIA SÔNG LÀ LÀNG VĨNH AN-PHONG BÌNH-PHONG ĐIỀN-T T HUẾ

Văn Quỹ- Hưng Nhơn (Nguyễn Thanh Xuân)

VĂN QUỸ- HƯNG NHƠN

Ranh giới giữa hai làng cách nhau bởi con hói, nước chảy ra tưới ruộng chung cho cả hai làng và nối liền bằng một chiếc cầu có tên thường gọi là Cầu Cừa. Có lẽ cạnh đó có cây Cừa. (cây cừa phía làng Hưng Nhơn). Cầu làm bằng gỗ lim, loại gỗ quí, tốt rắn chắc, chịu mưa nắng, bền. Chiều rộng, dài khoảng 3x 8m, cao hơn mặt đường khoảng 0,8 – 1,0m.

Cổng Làng Hưng Nhơn nhìn từ Đất Thánh Làng Văn Quỷ
( con đưòng liên xã Sơn-Tân_Hoà đang được nâng cấp sữa chữa)

Sau này tôi mới biết , Văn Quỹ có 4 xóm là Thượng An, Thái hoà, Phú Thọ và Đông An
chứ trước đây học trò chúng tôi quen chia làm 3 xóm là Xóm Hội, xóm Nước Mắm và Xóm Chùa. Xóm Hội từ cầu Cừa lên nhà thờ đạo kể cả đường ông Câu Mộ. Từ đường “Câu Mộ” lên hết làng là Xóm Chùa. Từ đường “Câu Mộ” xuống hết làng là xóm Nước Mắm.

Bảy tuổi tôi lên học trường Tổng tại xóm Nước Mắm và khi Trường sửa chữa chúng tôi lên học ở Xóm Chùa. Tuổi nhỏ của tôi đã sục sạo khắp cả ba xóm nhờ ở câu “nhất quỉ, nhì ma…”

Ở Xóm Chùa, các ngôi nhà thờ, có cổng vòm, có tường xây trông rất nghiêm trang, có sáu cột tru. Cột trụ ở hai đầu bên trên có con nghê dáng vui vui. Chúng tôi lấy lá quấn thành điếu thuốc đốt cho có khói rồi cho nghê hút và cười khoái trá. Các cột trụ giữa thì không dám làm. Đặc biệt ngôi chùa và tượng Phật (có đứa bảo là Bồ tát) Cả vùng đó có thể nói Chùa là nhất, đặt tên là xóm Chùa cũng phải.

Ở xóm Hội ấn tượng nhất là nhà thờ Đạo cao to và ông Linh mục người Pháp (thường gọi là Cố đạo), râu trắng, dài hay dắt 4-5 con ngổng đi dạo dọc đường. Không hiểu sao, hễ thấy ông đang đi đường này chúng tôi tránh sang đi đường khác. (ở đó có hai đường đến trường). Nhà ông Câu Mộ giàu lắm, nghe nói là con nuôi ông cố Đạo. Ông Câu Mộ có con trai tên là Ân học cùng lớp với tôi, nó đọc tiếng Pháp rất hay, thầy thường giao nó đọc trước, chúng tôi đọc theo.

Có lần chúng tôi lên xem người nông dân bị oan gì đó đã treo cổ tự tử ở nhà ông Câu Mộ, quan Phủ vào xử tại nhà. Tôi chỉ được nghe các bác bàn tán: chết thì thiệt thân, họ giàu lại có cố Đạo thì làm gì được họ.

Năm 1940 Linh mục người Pháp từ trần. Thi hài được an táng trước mặt nhà thờ. Lăng xây nổi, hình khối chữ nhật chung quanh có lan can, trên nấm có đắp hai thiên thần có cánh, tay bưng lọ hoa chầu người dưới mộ. Cậu ruột tôi ông Hồ Đình Thân, người làng Hoà Viện, Phong Điền Thừa Thiên nhưng nhà ở chỉ cách ngôi mộ khoảng 400m. Là một nhân sĩ, ông cho là làm thế không đúng nên ông có bài thơ: Đầu đề tôi không nhớ.

Nguyên bài như sau:

Trước toà Hội thánh có lăng xây

Sắp sửa khen ai khéo đặt bày

Dưới đất Thiên thần quỳ giúp lễ

Trên mồ Thánh giá đặt nằm ngay

Nắng mưa đành chịu không than thở

Lò chậu bưng hoài chẳng đổi thay

Tiên múa vì tiền thường có nói

Thần e cũng vậy khác đâu vay !./.

Đoàn chức sắc của giáo xứ Văn Quỹ khoảng 7-8 người sang nhà cậu tôi, tôi thấy có ông Câu Mộ, ông Lý Khiết (bố thằng Y và Khoa, song sinh) học cùng lớp với tôi. Đoàn sang phân trần gì đó và đề nghị cậu tôi thu hồi bài thơ lại. Cậu tôi vui vẽ nói vừa đùa vừa nghiêm chỉnh: Thơ a mà! Ai thích thì đọc, ai chê thì thôi. Họ nghe qua lỗ tai rồi thu lại làm sao.

Nghe người lớn khen hay và thấy cái dáng vừa tức tối vừa băn khoăn của mấy ông chức sắc đứng quanh mộ. Người thì bảo phá chổ này người bảo phá chổ kia, học trò chúng tôi càng thích và đứa nào cũng thuộc làu, làu hơn cả những bài thầy giáo bắt học thuộc lòng trong sách giáo khoa. Đi học về ngang qua đó là rống to: Trước toà hội thánh có lăng xây… Trước toà…Mấy hôm sau người ta phá hết chỉ còn lại nấm mồ. Bây giờ ngôi mộ vẫn còn.

Khoái nhất là lần đầu tiên được đá banh “mút” (như cao su vo tròn bằng quả banh bưởi, do nhà thằng Ân mua) tại sân gạch ông Câu Mộ. Trận đá thi (đấu) giữa học trò Văn Quỹ và học trò Hưng Nhơn. Kết quả Hưng Nhơn 2 Văn quỹ 3. Chúng tôi thua và tự nêu lý do là chưa quen đá sân gạch và banh mềm. Nhìn chân đứa nào máu cũng chảy luyềm loàm bởi quyệt nền gạch. Sáng hôm sau gặp nhau đứa nào cũng nói đêm qua bị mạ chửi bởi trằn trọc không ngủ : tức vì thua.

---***---***---***---

Sau CM tháng 8, bắt đầu năm 1947 cho đến ngày ký hiệp định đình chiến 1954, Văn Quỹ chịu đựng với súng đạn căng thẳng hơn Hưng Nhơn và cả xã Hải Phong bởi phía VNCH đóng đồn ở Ưu Điềm (chiến lược) kiên cố chỉ cách con sông rộng không quá 100m. Sông tuy hẹp nhưng nhờ có sông mà chính quyền VNDCCH vẫn hoạt động bình thường. Người dân phải rất nhiều mưu trí và dũng cảm mới sống nổi. Bến đò ở xóm Nước Mắm là nơi qua lại thường ngày sang chợ Ưu điềm. Ở làng tiêu đồng bạc cụ Hồ, sang chợ tiêu tiêu hai loại: đồng bạc Đông Dương lẫn đồng bạc cụ Hồ. Lính trong đồn ra giữa chợ hễ thấy bạc cụ Hồ là chúng xé. Các bà đi chợ cứ tiêu bạc cụ Hồ vẫn an toàn, ấy mới tài!

CHÙA LÀNG VĂN QUỶ NGÀY NAY

Việc tổ chức các cuộc họp để báo cáo hoặc phổ biến chủ trương phần lớn họp về đêm và địa điểm họp là phần nữa sau Xóm Chùa cũng có khi ở Xóm Hội. Đội dân quân du kích, đội biệt động phải chốt các ngã đường trọng yếu (bến sông) và nhiều lúc phải áp dụng “nội bất xuất, ngoại bất nhập”. Khi cần phải họp ban ngày, người đi họp phải “nguỵ trang như người đi cày, đi đạp nước” để tránh con mắt nhòm ngó phía bên kia sông. Nếu họp ban đêm đi phải im lặng không chuyện trò và lần mò trong tối cho dù trời không trăng sao.

Xin kể vắn tắt chuyện mà tôi không thể quên:

Chuyện thứ nhất: Lễ Noel năm 1952, Linh mục giáo xứ Văn Quỹ mời đại diện Lãnh đạo xã Hải phong lên dự lễ. Ông Thao (Mặt trận) tôi (UB) lên dự. Chúng tôi ngồi băng ghế giữa, cách bục giảng mươi mét. Khoảng 5m trên đó có ghế băng nhưng không có người ngồi.

Khi linh mục rao giảng, (đến đoạn nào đó) tất cả tín đồ phải qui xuống, có người đến bảo chúng tôi quì. Tôi bấm tay ông Thao và thống nhất không quì. Trong bài rao giảng của Linh mục cho tín đồ hôm đó có câu đại ý: Chúa là hiện thân của hoà bình, thế mà hiện nay có những người tụ tập nhau lẫn lút ở rừng núi mưu toan gây chiến tranh v.v…Sau lễ Linh Mục mời hai chúng tôi đến phòng khách dự “tiệc” hoa quả, bánh trái…Trao đổi lại nội dung với Đảng uỷ và UB. Hôm sau đoàn của Linh mục Giáo xứ Văn Quỹ về trụ sở xã theo lời “mời” của UBKCHC xã Hải Phong…

CON HÓI RANH GIỚI RUỘNG VĂN QUỸ VÀ HƯNG NHƠN

Chuyện thứ hai: Văn Quỹ - Hưng Nhơn có chung con hói tưới nước cho cả hai cánh đồng, dĩ nhiên vụ trái năm nào cũng không đủ nước cho cả hai cánh đồng, tuy vậy vẫn không thấy có tranh chấp gì. Vụ trái năm 1952 lại có chuyện. Hôm đó Ban Thông tin chúng tôi đang trên đường đi viết khẩu hiệu ở Văn Quỹ và Câu Nhi, bất chợt mấy người chạy đến kéo tôi là phải ra gấp không thì nguy to (tôi lúc đó là uỷ viên HĐND xã). Chưa kịp hỏi gì chúng tôi chạy ra đến nơi mới biết hai bên đang giằng nhau mấy chiếc cọc tre để chặn giòng nước giữa hai làng với bộ mặt đùng đùng sát khí. Trong tôi chưa nghỉ ra câu gì để nói chỉ nhảy ào ra giữa chổ giằng co, nhìn vào họ và tôi nói. Không biết tôi đã nói những gì với họ, phút chốc thấy một bác ném cọc tre xuống, bùn nước văng lên tung toé, mấy người khác vất xẻng lên bờ và nhiều tiếng nối tiếp nhau: về thôi, về thôi…Hôm sau một cuộc họp đại diện hai thôn tại UB xã và đâu vào đấy: bình yên…

Tôi hẹn bụng sẽ hỏi lại các cụ cùng trang lứa ở Văn Quỹ có nhớ lần ấy không, thế mà chưa có dịp nào may mắn.

Kính chào trân trọng Văn Quỹ thân thương, mảnh đất mà từ tuổi vỡ lòng đến tuổi vào đời (tuổi 25) tôi gắn bó.

Email: nhuxuan29@gmail.com.

CÂY LỘC VỪNG CỔ THỤ TRƯỚC ĐỀN ÂM HỒN LÀNG HƯNG NHƠN

HOA LỘC VỪNG

Thứ Tư, 18 tháng 7, 2012

ĐẠI HỘI HỘI NGƯỜI CAO TUỔI THÔN HƯNG NHƠN NK 2012-2015

     Trong không khí trang nghiêm, làm việc đầy trách nhiệm, sáng qua 17-7-2012, Hội NCT Thôn Hưng Nhơn đã tiến hành Đại hội tổng kết công tác nhiệm kỳ 2009-2012 và đề ra phương hướng hoạt động nhiệm kỳ 2012-2015. kết thúc Đại hội đã bầu ra BCH mới và chức danh gồm các cụ sau:
Cụ : Nguyễn Đức Cường : Chi hội trưởng hội NCT Thôn
Cụ : Lê Văn Lộc:             : Chi Hội Phó
Cụ : Nguyễn Hữu Doãn   : Thủ Quỷ
Đại hội đã kết thúc tốt đẹp trong không khí vui vẻ và thống nhất cao của toàn thể quý Cụ trong Thôn .

TOÀN CẢNH HỘI TRƯỜNG BUỔI ĐẠI HỘI

Thêm chú thích

CHI HỘI TRƯỞNG ĐỌC DIỄN VĂN KHAI MẠC VÀ BÁO CÁO ĐẠI HỘI

CHỦ TỊCH HỘI NCT XÃ PHÁT BIỂU Ý KIẾN CHỈ ĐẠO

BT CHI BỘ PHÁT BIỂU Ý KIẾN VÀ LÀM CÔNG TÁC NHÂN SỰ

BCH CŨ MÃN NK

PHIÊN HỌP THỨ NHẤT

BCH MỚI RA MẮT NHẬN NHIỆM VỤ

Đăng ký: Bài đăng (Atom)

Phụ trách, biên tập, chịu trách nhiệm về nội dung:
Nguyễn Như Khoa
Địa chỉ: Làng Hưng Nhơn - Xã Hải Hoà - H. Hải Lăng - T. Quảng Trị
Điện Thoại: 0915 15 2039 . 0908 733 996
TK Ngân Hàng: Số tài khoản 5401 0000 177159. Ngân Hàng Đầu Tư và Phát Triển Việt Nam – BIDV: Tên tài khoản: Nguyễn Như Khoa
Thiết kế: Hoạ sĩ Nguyễn Bá Văn
Bài viết đầu tiên được đăng ngày 12 - 10- 2011
Mọi ý kiến đóng góp xin gửi về: nnhukhoa@gmail.com
Cám ơn bạn đã ghé thăm trang Blog của Làng Hưng Nhơn!

HƯƠNG ƯỚC LVH HƯNG NHƠN

LỜI NÓI ĐẦU

Làng Hưng Nhơn thuộc Xã Hải Hoà, Huyện Hải Lăng, Tỉnh Quảng Trị, được hình thành cách đây khoảng 500 năm, trải qua quá trình lịch sử khai phá thành lập làng, các thế hệ đã nối tiếp nhau vượt qua bao gian lao thử thách để xây dựng nên làng tươi đẹp như ngày nay

Để thừa kế, phát huy các truyền thống tốt đẹp của làng, cũng như thực hiện tốt cuộc vận động của Đảng - Nhà nước về xây dựng làng văn hóa-gia đình văn hoá nhằm phát huy tính chủ động, sang tạo của nhân dân, của gia đình trong sản xuất, trong sinh hoạt và hưởng thụ văn hoá, đáp ứng yêu cầu thiết thực của người dân. Tiếp tục xây dựng quê hương ngày càng giàu mạnh phù hợp với sự đổi mới về cơ chế tổ chức và sự phát triển kinh tế-chính trị-xã hội ở địa phương, phấn đấu vì mục tiêu “dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh” do Đảng CSVN đề xướng và lãnh đạo.

Bản Hương ước này gồm 5 chương, 31 điều: đã được toàn thể dân làng nhất trí thông qua.

****************************

CHƯƠNG I

NHỮNG QUY ĐỊNH CHUNG

Điều 1: Đối tượng, phạm vi thực hiện của hương ước này là mọi công dân đang sinh sống trong cộng đồng dân cư làng Hưng Nhơn

Điều 2: Gia đình là tế bào của xã hội, là tổ ấm của mỗi người. Mọi người trong gia đình phải có trách hiệm đối với nhau. Cha mẹ có trách nhiệm nuôi dạy con cháu, con cháu phải tôn kính, phụng dưỡng ông bà, cha mẹ. vợ chồng phải bình đẳng, thuỷ chung, hoà thuận. Khi ốm đau phải tận tình chăm sóc nuôi dưỡng, không được ruồng bỏ, bội bạc. Triệt để xoá bỏ tệ đánh đập vợ chồng, con cái. Người nào có hành vi vi phạm thì làng đưa ra kiểm điểm trước toàn dân và đề nghị chính quyền xử lý theo pháp luật.

Điều 3: Đối với Làng xóm, mọi người phải sống thân mật, đoàn kết, không phân biệt Họ Tộc. Bè phái. phải biết giúp đỡ nhau khi thiên tai hoạn nạn, giúp đỡ người nghèo khó bị tai nạn, ốm đau, bệnh tật. mọi xích mích tranh chấp cần được bàn bạc với nhau để giải quyết, không gây thù oán lẫn nhau

Điều 4: Cha mẹ hoặc người nuôi dưỡng phải cho con em mình đi học, ít nhất cũng phải tốt nghiệp THCS.

Nhằm khuyến khích, động viên con em trong làng học tập có thành tích đặc biệt xuất sắc khi đạt giải học sinh giỏi, từ cấp tỉnh trở lên, các em thi đổ vào các trường đại học cao đẳng, làng vận động các họ tộc, đoàn thể động viên, khen thưởng.

Điều 5: Nam, nữ khi xây dựng gia đình phải chấp hành đúng luật hôn nhân và gia đình. vợ chồng phải thực hiện tốt kế hoạch hoá gia đình, phấn đấu mỗi gia đình chỉ có 1 đến 2 con để nuôi dạy cho tốt, trở thành người hữu ích cho xã hội

Điều 6: Ban điều hành làng văn hoá hoạt động dưới sự chỉ đạo của Đảng uỷ, chính quyền địa phương, trực tiếp là chi bộ Đảng.

Ban điều hành làng có trách nhiệm vận động toàn dân giúp nhau phát triển về kinh tế- xã hội.

CHƯƠNG II

NHỮNG QUY ĐỊNH VỀ PHÁT TRIỂN KINH TẾ

Điều 7: Gia đình, cá nhân được nhà nước giao đất phải chấp hành đúng các quy định của luật đất đai. Người nào có hành vi vi phạm, làng đề nghị chính quyền xử lý theo luật định.

Điều 8: Địa hình của làng là vùng thấp trũng, do vậy ban điều hành làng quy định như sau:

- Gia đình nào có nhu cầu lấy đất làm nền nhà ở và sân phơi phải trình báo với ban điều hành làng.

- Điểm lấy đất do BĐH làng quy định, nếu người nào vi phạm, làng sẽ phê bình trước toàn dân, trường hợp tái phạm, làng đề nghị chính quyền xử lý theo pháp luật.

Điều 9: Các gia đình phải có trách nhiệm bảo vệ đất thổ cư của mình và ranh giới liền kề, không được lấn chiếm của người khác: Có ý thức tôn trọng vì lợi ích kinh tế của nhau.

Điều 10: Khi thu hoạch, làng đề nghị mọi người không được để rơm rạ, đổ rác và các vật dụng khác ra đường làm cản trở giao thông đi lại và ô nhiễm cảnh quan môi trường.

Điều 11: Để bảo vệ đi lại, mọi người không được để rãnh dẫn thoát nước băng qua đường, các gia đình khi đặt cống thoát nước phải được sự đồng ý của BĐH làng. Gia đình nào vi phạm, làng cảnh cáo, phê bình trước toàn dân,. Nếu tái phạm đề nghị chính quyền xử lý. Mọi phương tiện giao thông trên các tuyến đường kiệt phải đảm bảo theo quy định về trọng tải dưới 3 tấn.

Để đảm bảo tuyến đê Hậu Bạng mà trước đây cha ông ta tạo ra để che sóng, chắn gió bảo vệ tính mạng và tài sản của dân làng trong mùa mưa bão, cấm mọi người không được chặt phá, đào bới cây làm cảnh…, người nào vi phạm. làng đưa ra cảnh cáo phê bình trước toàn dân và đề nghị chính quyền xử lý theo pháp luật.

Điểu 12: Các loại thuyền máy khi lưu thong trên các tuyến hói của làng phải tắt máy, tránh gây sạt lở đường và tránh tình trạng đất các sạt lở lấp các tuyến hói, trọt. Các hộ gia đình các nhân không được làm trại chăn nuôi gia cầm trên cánh đồng, đặc biệt là trên các tuyến đê, đất màu…khi chưa có sự đồng ý của cấp có thẩm quyền quy định.

Điều 13: Không được mai táng, cải táng xây dựng lăng mộ trên diện tích đất canh tác, vùng nghĩa địa được làng quy định các khu vực sau đây : Cồn Ông Tuý, Gia Muội, Đất Thánh, Mồ Trần, Mồ Kiềm xứ và Ông Ngò Khoảnh. Khi có nhu cầu đổ đất thành phần, phải được sự chấp thuận của chính quyền mới được đổ.

Mọi người có trách nhiệm bảo vệ và ngăn ngừa mọi hành vi lấy đất và đào phá các tuyến đê của làng: đào lấp đất xuống kênh mương, hói, trọt, đường giao thông nội đồng…người nào vi phạm, làng buộc bồi thường thiệt hại đúng giá trị đã gây ra và đề nghị chính quyền xử lý theo pháp luật.

Điều 14: Làng khuyến khích hộ, nhóm hộ phát triển các ngành nghề mới, chuyển dịch cơ cấu cây trồng vật nuôi, cải tạo vườn tạp, giúp nhau xoá đói giảm nghèo.

Điều 15: Các hộ chăn nuôi gia súc, gia cầm phải tuân thủ việc tiêm phòng dịch bệnh. Gia súc chết vì dịch bệnh phải đem chôn và xử lý theo sự hướng dẫn của thú y.

Làng khuyến khích các gia đình chăn nuôi gia súc, gia cầm, nhưng không được thả rong gây thiệt hại đến kinh tế của người khác. Nếu để gây thiệt hại thì gia đình có gia súc gây thiệt hại phải bồi thường cho người bị gây hại theo giá trị đã gây ra, đồng thời làng phê bình và đưa ra kiểm điểm trứơc toàn dân.

Những gia đình có nuôi chó phải tiêm phòng dại, nếu để cắn người thì chủ nuôi phải chịu mọi trách nhịêm đối với người bị hại.

CHƯƠNG III

NẾP SỐNG VĂN HOÁ

Điều 16: Hàng năm, Làng tổ chức tế lễ Tổ tiên vào tiết Đông Chí tại Đình Làng và tảo mộ âm hồn vào tiết Thanh minh tại Miếu âm hồn.

Để tỏ lòng tôn kính, toàn thể dân làng phải đến viếng và dâng hương

Điều 17: Trong các ngày lễ lớn của đất nước và lễ hội truyền thống của làng, mọi gia đình phải treo cờ tổ quốc ở vị trí trang trọng nhất.

Điều 18: Làng khuyến khích xây dựng câu lạc bộ văn hoá, thể dục thể thao, các điểm vui chơi giải trí, mọi người có điều kiện phải tham gia đầy đủ.

Điều 19: Khi tổ chức lễ cưới hỏi, cúng giỗ, mọi gia đình trong làng phải triệt để tiết kiệm, chống đua đòi, lãng phí.

Điều 20: Khi có người qua đời, gia đình phải báo với BĐH của Làng để BĐH tiến hành thành lập ban lễ tang…

Linh cửu quàn tại nhà không quá 72 giờ: trường hợp người chết do các bệnh truyền nhiễm, phải thực hiện đúng sự chỉ dẫn của cơ quan y tế và không để quá 24 giờ.

cần giảm bớt các thủ tục trong lễ tang, không được tổ chức ăn uống cho khách đến viếng; không tổ chức ăn uống khi chưa đưa tang.

Điều 21: Toàn thể dân làng khi được triệu tập học tập đường lối của Đảng, pháp luật của nhà nước và các chủ trương, chính sách của địa phương thì phải tích cực tham gia đầy đủ.

BĐH Làng coi đây là một tiêu chuẩn xét đề nghị cấp trên công nhận gia đình văn hóa.

Điều 22 : Đình, Chùa, Miếu, Vũ, Lăng tẩm và các công trình văn hoá khác, mọi người dân phải có trách nhiệm bảo vệ, giữ gìn. Ai xâm phạm, làng buộc phải bồi thường và bị phê bình cảnh cáo trước toàn dân. Nếu cố tình vi phạm gây thiệt hại nghiêm trọng, làng lập biên bản đề nghị chính quyền xử lý theo quy định của Pháp luật.

CHƯƠNG IV

AN NINH TRẬT TỰ VÀ GIỮ GÌN VỆ SINH,

BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG

Điều 23 : Các quán kinh doanh, dịch vụ ăn uống, giải khát phải chấp hành đúng quy định của pháp luật. để tôn trọng sự yên lặng và bảo vệ sức khoẻ của mọi người, các quán Karaoke và các gia đình có radio, casset nếu sau 22 giờ còn sinh hoạt thì điều chỉnh âm thanh vừa đủ nghe. Nếu gia đình nào không chấp hành, làng đề nghị chính quyền nghiêm khắc xử lý theo quy định của pháp luật.

Điều 24: Mọi gia đình, cá nhân phải chấp hành về đăng ký quản lý hộ tịch, hộ khẩu( khai sinh, khai tử, kết hôn và tạm trú, tạm vắng) đúng quy định.

Điều 25: Thanh niên trong làng đúng tuổi nghĩa vụ quân sự phải đăng ký, nếu có lệnh tuyển quân phải tham gia đầy đủ. Quá trình tại ngũ không được đào ngũ, bỏ ngũ. Mọi người có trách nhiệm khuyến khích, động viên con em làm tốt công tác nghĩa vụ quân sự, gia đình nào có con em vi phạm sẽ bị làng phê bình.

Điều 26: Mọi người có ý thức trách nhiệm bảo vệ môi trường, không đổ rác, chất thải, xác động vật ra đường, kênh mương, sông hói…Thực hiện tốt các quy định sử dụng thuốc bảo vệ thực vật.

Điều 27: Hàng năm, làng có kế hoạch trồng cây phòng hộ và cây bóng mát ở các nơi đã được quy hoạch của làng. Nghiêm cấm mọi người chặt phá. Nếu ai vi phạm thì tuỳ theo mức, làng có biện pháp xử lý.

CHƯƠNG V

TỔ CHỨC – TÀI CHÍNH THI HÀNH

Điều 28: Ban điều hành Làng văn hoá Hưng Nhơn gồm :

Đại diện cấp uỷ, Thôn trưởng, BQL-HTX, các tổ chức đoàn thể. BĐH bầu ra trưởng ban, phó ban và các thành viên.

Nhiệm kỳ của BĐH Làng là 2 năm, kể từ ngày được cấp trên công nhận là làng văn hoá.

Ban điều hành chịu trách nhiệm tuyên truyền, vận động và theo dõi nhân dân thực hiện Hương ước.

Để thuận lợi trong việc điều hành, làng chia ra 4 khu vực ( theo địa bàn xóm), mỗi khu vực bầu ra trưởng xóm.

Hàng năm Làng tổ chức sơ kết và bình xét gia đình văn hoá để đề nghị cấp trên khen thưởng, công nhận gia đình văn hoá.

Điều 29: Để có kinh phí hoạt động thường xuyên của BĐH làng cũng như xây dựng tôn tạo lại các di tích lịch sử và tổ chức các ngày lễ truyền thống của làng, BĐH làng vận động toàn dân tham gia đóng góp 1 năm 1 kg thóc/ nhân khẩu. đồng thời đón nhận mọi sự đóng góp khác của các tổ chức, cá nhân đối với làng

Điều 30: Hàng năm, BĐH làng công khai tài chính trước toàn dân. người nào vi phạm buộc phải đền bù và bị trừ ra khỏi BĐH. Đồng thời đề nghị cấp có thẩm quyền xử lý theo luật định.

Điều 31: Hương ước này được thông qua toàn thể dân làng và được UBND Huyện ra quyết định phê chuẩn số 495/1998/QĐ-UBND ngày 19 tháng 12 năm 1998 của UBND Huyện Hải Lăng

BĐH LÀNG VĂN HOÁ HƯNG NHƠN